Percorridos e itinerarios pola Diocese de Ourense / Vía da Prata Voltar á páxina anterior

 

 

É a ruta xacobea galega de maior percorrido. Pasa polas provincias de Ourense, Pontevedra e A Coruña. A entrada a Galicia presenta diferentes alternativas de trazado: dende o nordeste de Portugal pola zona de Verín, e dende Zamora pola localidade da Mezquita, que sería a máis tradicional dende a antigüidade.

Este camiño é unha prolongación da calzada romana denominada Vía da Prata que comunicaba as cidades de Emerita Augusta (Mérida) con Asturica Augusta (Astorga), cruzando de sur a norte o oeste peninsular e salvando os álveos dos ríos Texo e Douro. A vía romana trazaríase entre estas dúas importantes cidades hispanas do Imperio aproveitando camiños máis antigos. Na alta idade media este camiño mantívose vivo, primeiro durante o período hispano-visigodo e despois baixo a dominación islámica andalusí.

Foi a partir de mediados do século XIII cando a vía sur-norte foi reutilizada espontaneamente polos peregrinos xacobeos procedentes de Andalucía e Estremadura. Uns continuaban ata Astorga, enlazando co Camiño Francés. Outros, non obstante, tomaban o camiño a Compostela pola desviación de Pobra de Sanabria-A Gudiña-Laza/Verín-Ourense-Santiago, que facía o traxecto máis curto e rectilíneo, mentres que algúns atravesaban o nordeste de Portugal cara a Bragança ou Chaves, entrando polo sur da provincia ourensá cara a Verín, para seguir dirección a Ourense por Laza ou Xinzo de Limia. O treito A Gudiña-A Serra Seca-Santiago de Campo Becerros-Laza-Ourense (A Verea Sur) mantivo tamén a súa vitalidade en sentido contrario, camiño de Castela, polos galegos que ían traballar ás segas da Meseta.

Dende a capital ourensá o Camiño continúa cara a San Cristovo de Cea. Habería peregrinos que buscarían a hospitalidade monástica da abadía de Oseira, mentres que outros apresuraríanse para chegar a Dozón.

Os principais hospitais de peregrinos na provincia de Ourense están en Xunqueira de Ambía, Verín, Monterrei, Allariz e Ourense. O primeiro coñécese pola documentación dos anos 1520-1540, gardada no Arquivo Histórico Provincial de Ourense, na que se cita a don Alonso de Piña como fundador do hospital de peregrinos de Xunqueira de Ambía. Situado nas inmediacións do centro monástico, este hospital tiña capacidade para acoller e atender a cen peregrinos nacionais e estranxeiros. En Verín estaba o hospital de San Lázaro. O de Monterrei conserva aínda a súa portada coa data de fundación (1429), aínda que se sabe que a hospitalidade do albergue condal existía dende 1320.

Do hospital de Allariz, emprazado no casco histórico e fundado entre os séculos XIII-XIV, aínda se conserva o vello edificio con emblemas xacobeos gravados na rexa cantería da súa fachada. Un documento de 1678 afirma que ofrecía cama e comida durante dous días ós peregrinos xacobeos procedentes de León, Castela e Portugal. Na cidade de Ourense era o hospital de San Roque, situado no soar da actual Alameda do concello, o centro asistencial que atendía enfermos, pobres e peregrinos. A súa elegante portada renacentista aínda se conserva na praza da Trindade. O seu frontón clasicista acubilla unha imaxe de Santiago Peregrino.

Tamén hai que ter en conta a hospitalidade monástica desenvolvida nesta ruta xacobea, especialmente na abadía de Santa María de Oseira. Nos seus claustros e no seu hospital, que se remontan ós finais do século XII, atenderon os monxes cistercienses de Oseira a numerosos peregrinos que se dirixían a Compostela. No tocante ás ordes militares que coidaban do Camiño do Sueste, destaca a presenza da Orde de Santiago no itinerario de Laza-Xunqueira-Ourense.

 

 

  Voltar á páxina anterior